Historia

Energia kultury

Historia najnowsza – energia kultury

„Zazwyczaj zakład przestaje działać i dopiero wtedy ktoś zaczyna starać się o zagospodarowanie industrialnej przestrzeni. To trwa, a w tym czasie złomiarze wszystko rozkradają. W Szombierkach ma być inaczej, dlatego w nadal czynnym zakładzie coraz częściej zjawiają się artyści” – mówił w 2008 „architekt” przekształcenia Elektrociepłowni Szombierki w centrum kultury – Krzysztof Roman.

Dzięki planom spółki reprezentowanej przez prezesa Jacka Janasa – związanych z zakładem, kompleks budynków elektrociepłowni od początku XXI w. stał się sceną przeróżnych wydarzeń. W największej, pozbawionej już turbozespołów, hali maszyn EC Szombierki odbyły się m.in.: Międzynarodowa Konferencja Tańca Współczesnego, Gala Mozartowska, Festiwal Teatromania i Festiwal Sztuki Wysokiej, ale także zawody łucznicze, Gala Boksu, pokazy karate i karczmy piwne. Czynni i emerytowani pracownicy elektrociepłowni – w tym Edward Nowak, autor m.in. publikacji „Historia Bytomskich Elektrowni” – oprowadzali liczne wycieczki pasjonatów techniki i przestrzeni postindustrialnych. Organizowano warsztaty i wystawy plastyczne, fotograficzne, a władze spółki zleciły przygotowanie koncepcji zmiany przeznaczenia EC Szombierki, którą opracował architekt Paweł Maryńczuk.

W 2010 roku obiekt trafił na listę Szlaku Zabytków Techniki Województwa Śląskiego. W tym samym roku odbyła się w nim Industriada (Święto Szlaku) oraz świętowano 90-lecie działalności zakładu.
Na przełomie 2010 i 2011 roku EC Szombierki wraz z Elektrociepłownią Miechowice zostały kupione przez fiński koncern Fortum, który zawiesił działalność kulturalną w obiekcie i – uzasadniając to względami bezpieczeństwa – zamknął go dla zwiedzających.

Losy EC Szombierki w latach 2010 – 2015 zostały wyczerpująco opisane w artykule Kai Świętochoskiej i Damiana Cyfki z Grupy Fotograficznej Karbon pt. „95 lat EC Szombierki. Historia bytomskiej perły architektury przemysłowej” (Link: https://stampsy.com/stamp/21162).

W październiku 2016 roku nowym właścicielem zabytkowego kompleksu EC Szombierki została spółka akcyjna Rezonator, która planuje adaptację elektrociepłowni na działalność kulturalną.

17 lutego 2017 roku na mocy umowy pomiędzy Rezonator S.A. a Urzędem Marszałkowskim Województwa Śląskiego, EC Szombierki pozostała na Szlaku Zabytków Techniki Województwa Śląskiego (aktualny status: obiekt w zagrożeniu).

 

Zdj. z archiwum ZEC Bytom S.A.